ابراهيم عاملي ( موثق )

65

تفسير عاملي ( فارسي )

نجّار بود و عموزاده ى مريم و هرچه از كسب خود استفاده مىكرد مىآورد براى مخارج مريم و چون كافى نبود رنج مىبرد و مريم او را دلدارى مىداد كه خدا روزى ما را مىرساند و خدا آن را بركت مىداد و چون زكريّا مىآمد و آنها را مىديد مىگفت : يوسف اين توانائى ندارد كه چنين چيزها بياورد اينها از كجا است ؟ مريم جواب مىداد : روزى خدا است كه بىحساب است . سخن ما : 1 - آيت اوّل « إِنَّ اللَّه اصْطَفى » يادآورى مىكند : پيروى و اطاعت از پيغمبر كه در آيت پيش امر شد بواسطه ى امتيازات در عقل و فكر و ساختمان بدنى او و امثال او است كه ديگر پيغمبران باشند . براى روشن شدن مطلب مىگوئيم : پايه ى آفرينش بر تفاوت در موجوديّت موجودات است ، يعنى افراد هر دسته ى از موجودات بيجان و گياه و حيوان با يكديگر در تمام خصوصيّات و امتيازات و نواقص مختلف هستند بقول فلاسفه ( وجود مبنى بر تشكيك است ) ، يعنى در اصل آفرينش همه يكى و در امتيازات بينهايت اختلاف است ، چنان كه مىبينيم از يك درخت برگها و ميوه ها كه بىتفاوت يكى هستند باز در بعضى از آنها فرقى ديده مىشود ، و همين مختصر فرق است كه موجب اختلاف ارزش و شخصيّت و آثار هر موجود است ، پس معنى اختيار كردن آدم در مرتبه ى اوّل برترى شخصيّت نوعى انسان است نسبت بديگر موجودات ، و در اشخاص بعد كه نوح و آل ابراهيم عليه السّلام و ديگران است امتيازات فردى است ، به همانطور كه يك مخترع يا دانشمند يا پيشوا داراى خصوصيّاتى است كه در ديگران نيست و همان موجب برترى او و رسيدن به آن مقام است ، پس آيه اشاره است به اين مطلب عمومى نهادى آفرينش كه مردان تاريخى و نابغه ها داراى امتيازاتى بوده‌اند و پيغمبران بدرجه ى اوّل اين برترى بوده‌اند . 2 - آيت 36 « لَيْسَ الذَّكَرُ ) * - الخ » در نقل گفتار مادر مريم كه نر مثل ماده نيست ممكن است بگوئيم : اشاره است بيك مسئله ى عمومى طبيعى كه نر با ماده اختلاف دارد و همانند نيستند اگرچه در اعمال حياتى برابر هستند و بموازات يكدگر انجام مىدهند ليكن يك موجب تفاوت اصلى در آنها است كه اينك توضيح مىشود : در موجودات دو